در دوران پریودی بدن شما بهطور طبیعی مقداری خون از دست داده و در نتیجه بخشی از ذخایر آهن خود را از دست میدهد. به همین دلیل ممکن است پزشک برایتان قرص آهن تجویز کند تا سطح آهن بدن دوباره به میزان طبیعی برگردد یا در حد نرمال باقی بماند.
دانستن بهترین زمان مصرف قرص آهن نیز اهمیت دارد تا جذب آهن بهینه شود و اثرات آن بیشتر قابل مشاهده باشد.
با مصرف قرص آهن در پریودی و رفع کمبود آهن ، ممکن است احساس کنید ذهنتان دیگر آن حالت خستگی یا گیجی ذهنی قبل را ندارید.بازگشت سطح طبیعی آهن به بدن میتواند باعث شود دوباره سرحال و شبیه قبل بشوید .
با مصرف قرص آهن چه تغییراتی در علائم پریودی شما ایجاد میشود؟
پریودی باعث از دست رفتن خون از بدن شما میشود وهر ماه بخشی از ذخایر آهن بدنتان هم کاهش پیدا میکند. به همین علت پزشک برای جبران یا حفظ سطح نرمال آهن در بدن، مکمل آهن را برایتان تجویز کند.
اگر میزان آهن بدن شما کمتر از حد نرمال باشد، با مصرف قرص آهن شما موارد زیر را تجربه خواهید کرد:
کاهش خستگی و بیحالی
آهن مادهای ضروری برای ساخت هموگلوبین است . هموگلوبین پروتئینی اصلی در گلبولهای قرمز خون است که وظیفه حمل اکسیژن را دارد. اگر بدن شما ذخایر کافی آهن نداشته باشد ، اکسیژنرسانی به درستی انجام نمیشود و احساس خستگی و ضعف بیشتری خواهید داشت
اگر از قبل دچار کمبود آهن باشید و در دوران قاعدگی هم بخشی از آن را از دست بدهید مصرف مکمل آهن میتواند با بهبود رساندن اکسیژن و مواد مغذی به مغز و عضلات به بازگشت انرژی شما کمک کند.
کاهش سرگیجه و سبکی سر
کاهش سطح آهن در بدن ، باعث کاهش اکسیژنرسانی میشود و همین موضوع میتواند باعث ایجاد سرگیجه یا سبکی سر شود. این حالت بهویژه زمانی که خونریزی شما شدید باشد (مثلاً مجبور باشید هر دو ساعت یکبار نوار بهداشتی یا تامپون خود را تعویض کنید) بیشتر احساس میشود.
مصرف قرص آهن میتواند باعث نرمال شدن سطح آهن در بدن شود وبه کاهش این سرگیجهها در دوران قاعدگی کمک کند.
بهبود خلقوخو و تمرکز ذهنی
یکی از نقشهای مهم آهن در بدن کمک به تولید مواد شیمیایی مغز مثل سروتونین و دوپامین است که در تنظیم خلقوخو، تمرکز و احساسات نقش دارند.
وقتی سطح آهن بدن کاهش یابد ممکن است دچار مه ذهنی یا نوساناتخلقوخو شوید
با مصرف مکمل آهن و رساندن سطح آهن به حالت طبیعی ذهن شما شفافتر میشود و بهبود در خلقوخو خواهید داشت.
تأثیر مثبت بر پوست و ناخن
اگر تا به حال متوجه شدهاید که قاعدگی روی سلامت پوست یا ناخنهای شما تأثیر منفی میگذارد مصرف مکمل آهن میتواند برای شما مفید باشد. از نشانههای متداول کمبود آهن میتوان به رنگپریدگی پوست، شکنندگی ناخنها و حتی تیرگی دور چشم اشاره کنیم.
از آنجایی که آهن نقش مهمی در انتقال اکسیژن به سلولهای بدن دارد ( از جمله سلولهای مربوط به پوست و ناخنها ) مصرف آن میتواند به حفظ سطح طبیعی آهن و در نتیجه سلامت بهتر پوست و ناخنهای شما کمک کند.
- معایب و نکاتی که باید در مصرف مکمل آهن در نظر بگیرید:
- احتمال بروز عوارض گوارشی
مصرف آهن بهویژه با معده خالی میتواند باعث حالت تهوع شود. مکملهای آهن همچنین ممکن است یبوست، تیرگی مدفوع یا افزایش گاز روده را ایجاد کنند .
گاهی تغییر نوع مکمل آهن ، کاهش دوز مصرفی یا خوردن آن همراه با غذا میتواند شدت این عوارض را کمتر کند
خطر مصرف بیش از حد
حتی اگر برخی از علائم کمبود آهن را در خود میبینید ، نباید بدون انجام آزمایش خون سرخود مکمل آهن را به رژیم غذایی خودتان اضافه کنید
مصرف آهن در زمانی که بدن به آن نیاز ندارد یا استفاده از دوزهای بالاتر از حد مجاز میتواند باعث مسمومیت آهن شود. مسمومیت آهن ممکن است مشکلاتی مانند درد مفاصل، خستگی شدید ، آسیب کبدی و در موارد جدی حتی مرگ را در پی داشتهباشد.
اهمیت زمان مصرف مکمل
زمان مصرف مکمل آهن میتواند بر میزان جذب آن و همچنین بر احساس شما در دوران قاعدگی تأثیر بگذارد. مصرف آهن همراه با غذا، علاوه بر کاهش حالت تهوع، باعث جذب بهتر آن هم میشود.
مصرف آهن نباید همراه با کلسیم ومنیزیم باشد زیرا جذب یکدیگر را کاهش میدهند. بهتر است مکمل آهن را جدا از غذاها یا نوشیدنیهای حاوی اکلسیم و منیزیم مصرف کنید. مثلا: مصرف آهن همراه با شیر توصیه نمیشود
در مقابل اگر مکمل آهن را همراه با منبعی از ویتامین C مانند آب پرتقال یا غذاهایی که سرشار از ویتامین C هستند (مانند کلم بروکلی، گوجهفرنگی یا توتفرنگی) مصرف کنید جذب آن در بدن افزایش پیدا میکند.

آزمایشهای بررسی کمبود آهن کدامند؟
پزشک ممکن است یک یا چند آزمایش زیر را برای بررسی وضعیت آهن بدن شما تجویز کند:
- آزمایش سطح آهن: میزان آهن در خون شما را میسنجد. البته این مقدار میتواند بسته به زمان آزمایش یا غذایی که خوردید تغییر کند.
- آزمایش سطح فریتین: فریتین نشان میدهد چه مقدار آهن در بدن شما ذخیره شده است.
فریتین پروتئینی است که آهن را در بافتها ذخیره میکند و قابلاعتمادترین شاخص برای بررسی ذخایر آهن محسوب میشود.
- آزمایش ظرفیت اتصال کلی آهن (TIBC): این آزمایش نشان میدهد خون شما تا چه اندازه توانایی حمل آهن را دارد.
- آزمایش درصد اشباع ترانسفرین: میزان آهن متصل به پروتئین ترانسفرین (پروتئینی که مسئول انتقال آهن در خون است) را مشخص میکند.
سوالات متداول
آیا باید در دوران پریودی قرص آهن مصرف کنید؟
تنها راه مطمئن برای تشخیص اینکه آیا شما به قرص آهن نیاز دارید یا نه مشورت با پزشک و انجام آزمایش خون برای بررسی کمبود آهن میباشد .
چه مقدار آهن باید مصرف کنید؟
میزان توصیهشده روزانه برای آهن حدود ۱۸ میلیگرم است که شامل آهن موجود در غذا و مکملها میشود.
اگر در آزمایشها کمبود آهن تشخیص داده شود ، پزشک ممکن است برای مدت محدودی دوز بالاتری را پیشنهاد دهد و سپس دوباره سطح آهن شما را بررسی کند
تجارب افراد
سها ۲۵ ساله: من همیشه بعد از پریود احساس خستگی شدید دلشتم همچنین مدتیبود که دچار تیرگی زیر چشم شده بودم. وقتی با توصیه پزشک مکمل آهن مصرف کردم هم انرژیام بیشتر شد و هم پوست و ناخنهایم بهتر شد و هم پرانرژیتر شدم و دیگر احساس خستگی نداشتم.
سارا ۲۰ ساله: من بدون آزمایش دادن خودسرانه آهن خوردم و دچار مشکلات گوارشی شدم. به پزشک مراجعه کردم و فهمیدم سطح آهنم طبیعی بوده و أصلا نیازی به مکمل آهن نداشتم. حالا همیشه قبل از مصرف دارو یا مکمل با پزشک مشورت میکنم.
جمعبندی
مکملهای آهن میتوانند به کاهش خستگی و برخی علائم ناشی از خونریزی شدید قاعدگی به شما کمک کنند.
اگر پریودهای سنگین دارید و علائمی مانند خستگی، افت خلقوخو ، عدم تمرکز، ریزش مو و .. که احتمال کمبود آهن را نشان میدهد را دارید ، بهتر است برای بررسی دقیق به پزشک مراجعه کنید و آزمایش خون بدهید.مصرف مکمل آهن باید طبق دستور پزشک باشد چون مصرف نادرست آن میتواند عوارض جدی برای شما داشته باشد.
منابع