آپاندیسیت زمانی رخ میدهد که آپاندیس شما دچار التهاب بشود که معمولا به دلیل انسداد ایجاد میگردد. این وضعیت میتواند باعث بروز علائم بیماری آپاندیسیت مانند گرفتگی یا درد شدید در ناحیه شکم شود. این وضعیت میتواند باعث بروز علائمی مانند گرفتگی یا درد شدید در ناحیه شکم شود. درمان اغلب با مصرف آنتیبیوتیکها آغاز میشود و در خیلی از موارد در نهایت عمل جراحی برای برداشتن آپاندیس انجام میشود.
آپاندیس کیسه کوچکی است که به روده متصل است و در پایین و سمت راست شکم قرار دارد. زمانی که آپاندیس مسدود شود باکتریها درون آن شروع به تکثیر میکنند و در نتیجه چرک و تورم ایجاد میشود. این موقعیتمیتواند باعث افزایش فشار دردناک در شکم شود و حتی مانع جریان طبیعی خون بشود.
اگر آپاندیس پاره شود باکتریها وارد حفره شکمی میشوند که میتواند بسیار خطرناک و حتی باعث مرگ شود. بنابراین اگر احساس میکنید ممکن است دچار آپاندیسیت شده باشید ضروری است هرچه سریعتر به پزشک مراجعه کنید چون این وضعیت نیاز به مراقبت پزشکی فوری دارد .
انواع آپاندیسیت کدامند؟
1-آپاندیسیت حاد
آپاندیسیت حاد نوع شدید این بیماری است که بهصورت ناگهانی آغاز میشود. این نوع بیشتر در کودکان و جوانان رده سنی ۱۰ تا ۳۰ سال اتفاق میافتد. درد در این حالت اغلب بهسرعت ایجاد شده و طی ۲۴ ساعت شدت مییابد
درمان فوری برای این نوع آپاندیسیت ضروری است زیرا در صورت عدم درمان ممکن است آپاندیس پاره شود که میتواند عارضهای جدی و حتی مرگبار داشته باشد .
2-آپاندیسیت مزمن
آپاندیسیت مزمن کمتر شایع است و علائم در این نوع معمولا خفیف هستند و ممکن است برای مدتی ناپدید شوند و سپس دوباره در طی چند هفته چند ماه یا حتی چند سال بازگردند.
تشخیص این نوع دشوار است و در بسیاری موارد تا زمانی که به شکل حاد تبدیل نشود شناسایی نمیشود.
تشخیص آپاندیس در منزل
برای تشخیص زودهنگام آپاندیسیت یلازم است شما علائم آن را بشناسید. درد ناشی از آپاندیسیت معمولا بهصورت گرفتگی خفیف در اطراف ناف یا در قسمت پایین و راست شکم شروع میشود. این درد ممکن است شرایط زیر را داشته باشد:
- بهطور ناگهانی شروع شود
- هنگام حرکت یا سرفه شدیدتر شود
- آنقدر شدید باشد که شما را از خواب بیدار کند
- متفاوت از سایر دردهای شکمی باشد که شما تجربه کردهاید
- طی چند ساعت شدتش بیشتر شود
سایر علائم احتمالی آپاندیسیت شامل موارد زیر میباشند:
- کاهش اشتها
- سوهاضمه
- تهوع
- استفراغ
- ورم شکم
- تب خفیف
علت آپاندیسیت چیست؟
در اغلب موارد علت دقیق بروز آپاندیسیت مشخص نیست. متخصصان بر این باورند که این بیماری زمانی ایجاد میشود که بخشی از آپاندیس دچار انسداد یا گرفتگی شده باشد.
عوامل مختلفی میتوانند باعث انسداد آپاندیس شوند از جمله:
- تجمع مدفوع سفتشده
- وجود انگلهای رودهای
- آسیبهای فیزیکی یا ضربه
- تومورها
هر فردی ممکن است دچار آپاندیسیت شود اما برخی افراد بیش از دیگران در معرض خطر هستند. عوامل خطر آپاندیسیت شامل موارد زیر میباشد:
- سن: آپاندیسیت معمولا در نوجوانان و افراد در دههی بیست زندگی رخ میدهد اما در نهایت ممکن است در هر سنی اتفاق بیفتد
- جنسیت: بروز این بیماری در مردان کمی بیشتر از زنان میباشد
- سابقه خانوادگی: افرادی که در خانواده خود سابقهی آپاندیسیت دارند احتمال ابتلای بیشتری خواهند داشت
تشخیص آپاندیسیت چگونه انجام میشود؟
اگر پزشک احتمال دهد که شما دچار آپاندیسیت هستید ابتدا علائم و سابقهی پزشکیتان را بررسی میکند سپس معاینهی فیزیکی انجام میدهد تا حساسیت یا درد در بخش پایین و راست شکم ورم یا سفتی عضلات را بررسی کند
تشخیص قطعی آپاندیسیت با یک آزمایش واحد امکانپذیر نیست اما بر اساس نتایج معاینه ممکن است پزشک برای شما یک یا چند مورد از آزمایشهای زیر را تجویز کند:
1-آزمایش خون
پزشک ممکن است برای بررسی علائم عفونت آزمایش شمارش کامل سلولهای خونی (CBC) را تجویز کند
همچنین ممکن است آزمایش پروتئین واکنشی C (CRP) انجام شود تا مشخص شوذ آیا التهاب شکمی علت دیگری دارد یا خیر.
3-آزمایش ادرار
بعضی از علائم آپاندیسیت با عفونت ادراری (UTI) یا سنگ کلیه مشابه است. به همین دلیل پزشک معمولا آزمایش ادرار انجام میدهد تا احتمال وجود این بیماریها رد شوند
4-آزمایش بارداری
گاهی بارداری خارجرحمی گاهی با آپاندیسیت اشتباه گرفته میشود. در این نوع بارداری تخم بارور بهجای رحم، در لوله فالوپ لانهگزینی میکند که یک وضعیت اورژانسی است.
5-تصویربرداری شکم
برای بررسی التهاب آپاندیس پزشک ممکن است از روشهای تصویربرداری مانند سونوگرافی یا سیتیاسکن استفاده کند. این روشها به پزشک کمک میکنند تا دلایل دیگر احتمالی درد شکمی مانند آبسه شکمی ، انسداد روده یا بیماری التهابی روده مثل IBD را شناسایی کند
درمان آپاندیسیت چیست؟
درمان پیشنهادی پزشک برای آپاندیسیت اغلب شامل مصرف آنتیبیوتیک و سپس جراحی برای برداشتن آپاندیس است. این عمل آپاندکتومی نام دارد.
با توجه به شرایط بیمار درمان ممکن است شامل موارد زیر نیز باشد:
- استفاده از مسکنها برای کاهش درد
- دریافت مایعات و داروها از طریق تزریق وریدی
- رعایت رژیم غذایی مایعات تا زمان بهبود
- تخلیه آبسه قبل از جراحی در صورتی که خودبهخود پاره نشده باشد
در موارد نادرممکن است آپاندیسیت خفیف تنها با مصرف آنتیبیوتیکها بهبود یابد، اما در اغلب موارد انجام جراحی برای جلوگیری از عوارض ضروری میباشد.
سوالات متداول
چگونه درد آپاندیسیت و درد گوارشی را تشخیص دهیم؟
محل درد یکی از مهمترین تفاوتهاست. در آپاندیسیت درد معمول از قسمت پایین و سمت راست شکم شروع میشود در حالی که درد گوارشی یا نفخ معمولا در سراسر شکم پراکنده میباشد.
چگونه میتوانیم بفهمیم که فردی دچار آپاندیسیت شده است؟
در صورت ابتلا به آپاندیسیت معمولا فرد درد شدیدی در ناحیه پایین و راست شکم احساس میکند که با راه رفتن یا سرفه ممکن است بدتر شود. برای تشخیص قطعی پزشک پس از بررسی علائم آزمایشهای لازم را اتجویز میکند.
نتیجه گیری
آپاندیسیت یا درد آپاندیس هنگامی رخ میدهد که مجرای آپاندیس مسدود شود و در نتیجه التهاب و درد شدید ایجاد شود. در صورت درماننشدن آپاندیسیت ممکن است این وضعیت به پارگی آپاندیس منجر شود که عارضهای بسیار خطرناک و حتی مرگبار میباشد. اگر هرگونه علائم آپاندیسیت را در خود مشاهده کردید باید فورا به مراکز درمانی مراجعه کنید.درمان معمول آپاندیسیت شامل مصرف آنتیبیوتیک و سپس جراحی برای برداشتن آپاندیس میباشد.
منابع
https://www.healthline.com/health/chronic-appendicitis
https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/8095-appendicitis
