تنیس آلبو چیست؟
تنیس آلبو یا آرنج تنیسبازان، نوعی آسیب تاندونی در قسمت خارجی آرنج است که معمولاً در اثر استفاده بیش از حد از عضلات ساعد و حرکات تکراری دست ایجاد میشود و باعث درد، ضعف گرفتن اشیا و محدود شدن عملکرد دست میشود.
در ادامه با من همراه باشید.
درد آرنج یکی از مشکلات شایعی است که میتواند انجام بسیاری از فعالیتهای روزمره مانند کار با کامپیوتر، ورزش، بلند کردن وسایل یا انجام کارهای دستی را دشوار کند. یکی از شناختهشدهترین دلایل این درد، تنیس آلبو یا آرنج تنیسبازان است.
با وجود نام این بیماری، فقط بازیکنان تنیس به آن مبتلا نمیشوند. بسیاری از افرادی که فعالیتهای تکراری با دست و مچ انجام میدهند، مانند کارگران، نقاشان، آرایشگران، برنامهنویسان، موسیقیدانان و ورزشکاران، ممکن است دچار این مشکل شوند.
در گذشته تصور میشد که تنیس آلبو فقط به دلیل التهاب تاندون ایجاد میشود، اما تحقیقات جدید نشان دادهاند که در بسیاری از موارد، تغییرات تدریجی در ساختار تاندون و کاهش توانایی آن برای تحمل فشار نقش مهمتری دارند. به همین دلیل، اصطلاح تاندینوپاتی قسمت خارجی آرنج (Lateral Elbow Tendinopathy) نیز برای این بیماری استفاده میشود.
تنیس آلبو معمولاً با درد در قسمت بیرونی آرنج، حساسیت هنگام لمس، کاهش قدرت دست و افزایش درد هنگام گرفتن یا بلند کردن اشیا همراه است. تشخیص و درمان بهموقع میتواند از طولانی شدن علائم و کاهش کیفیت زندگی جلوگیری کند.
در این مقاله میخوانید: تنیس آلبو چیست، چه علائمی دارد، چرا ایجاد میشود، روشهای تشخیص آن چیست و بهترین روشهای درمان علمی کداماند.
در ادامه با من همراه باشید.
تنیس آلبو چیست؟
تنیس آلبو (Tennis Elbow) یک آسیب شایع در تاندونهای قسمت خارجی آرنج است. این تاندونها عضلات ساعد را به استخوان خارجی آرنج متصل میکنند و در حرکاتی مانند باز کردن مچ دست، گرفتن اشیا و کنترل حرکات دست نقش دارند.
شواهد نشان میدهد مشکل اصلی همیشه التهاب نیست، بلکه بیشتر شامل تغییرات ساختاری و آسیب تدریجی تاندون است.
وقتی فشار وارد شده به این تاندون بیشتر از توانایی ترمیم آن باشد، آسیبهای کوچک ایجاد میشود و به مرور درد و ضعف عملکردی به وجود میآید.
علت تنیس آلبو چیست؟
مهمترین دلیل ایجاد تنیس آلبو، فشار مکرر روی تاندونهای قسمت خارجی آرنج است.
حرکات تکراری دست و مچ
فعالیتهایی که نیاز به باز و بسته کردن مکرر مچ دارند، میتوانند فشار زیادی به تاندون وارد کنند.
مانند:
- کار طولانی با موس و صفحهکلید
- کارهای دستی ظریف
- استفاده مداوم از ابزار
- باغبانی
- نجاری
- آشپزی حرفهای
ورزشهای راکتی
اگرچه این بیماری به نام تنیس شناخته میشود، اما در ورزشهای دیگری مانند: بدمینتون، اسکواش و پیکلبال نیز دیده میشود.
تکنیک نامناسب، تجهیزات نامناسب یا افزایش ناگهانی تمرین میتواند خطر ابتلا را افزایش دهد.
افزایش ناگهانی فعالیت
شروع ناگهانی یک فعالیت سنگین یا افزایش سریع شدت تمرین بدون آمادگی کافی میتواند باعث آسیب تاندون شود.
ضعف عضلات ساعد و شانه
ضعف عضلاتی که وظیفه کنترل حرکت دست را دارند، باعث میشود فشار بیشتری روی تاندون آرنج وارد شود.
علائم تنیس آلبو چیست؟
علائم تنیس آلبو معمولاً بهتدریج ایجاد میشوند.
مهمترین علائم عبارتاند از:
درد در قسمت خارجی آرنج
شایعترین علامت، درد در قسمت بیرونی آرنج نزدیک برجستگی استخوانی است. این درد ممکن است به سمت ساعد نیز منتشر شود.
ضعف قدرت دست
برخی افراد احساس میکنند قدرت گرفتن دستشان کاهش پیدا کرده و انجام کارهای روزمره سختتر شده است.
حساسیت هنگام لمس
فشار دادن قسمت خارجی آرنج ممکن است باعث ایجاد درد شود.
افزایش درد هنگام گرفتن اشیا
فعالیتهایی مانند: دست دادن، بلند کردن کیف، گرفتن فنجان و باز کردن درب شیشه ممکن است باعث افزایش درد شوند.
درد هنگام حرکت مچ
حرکاتی مانند بالا آوردن مچ دست در برابر مقاومت میتواند درد را بیشتر کند.

تشخیص تنیس آلبو چگونه انجام میشود؟
تشخیص تنیس آلبو معمولاً با بررسی علائم، سابقه فعالیتهای فرد و معاینه فیزیکی انجام میشود. در بیشتر موارد، پزشک یا فیزیوتراپیست میتواند با معاینه دقیق، بیماری را تشخیص دهد.
بررسی محل و نوع درد
پزشک معمولاً درباره موارد زیر سؤال میکند:
- محل دقیق درد
- زمان شروع علائم
- فعالیتهایی که درد را بیشتر میکنند
- سابقه ورزش یا کارهای تکراری
معاینه فیزیکی
در معاینه، موارد زیر بررسی میشود:
- قدرت گرفتن دست
- دامنه حرکت آرنج و مچ
- حساسیت قسمت خارجی آرنج
- درد هنگام حرکت دادن مچ در برابر مقاومت
تصویربرداری
در بسیاری از افراد، تصویربرداری برای تشخیص اولیه ضروری نیست؛ اما در شرایط خاص ممکن است برای بررسی مشکلات دیگر استفاده شود.
روشهای تصویربرداری شامل:
سونوگرافی
میتواند تغییرات تاندون و التهاب یا آسیبهای ساختاری را نشان دهد.
MRI
در موارد پیچیده یا زمانی که پاسخ کافی به درمان وجود ندارد، ممکن است برای بررسی دقیقتر استفاده شود.
درمان تنیس آلبو چگونه است؟
هدف درمان تنیس آلبو کاهش درد، بهبود عملکرد دست و افزایش توانایی تاندون برای تحمل فشار است.
بیشتر افراد بدون نیاز به جراحی و با روشهای غیرجراحی بهبود پیدا میکنند.
اصلاح فعالیتها
اولین قدم، کاهش حرکاتی است که باعث تحریک تاندون میشوند.
البته استراحت کامل معمولاً توصیه نمیشود، زیرا بیحرکتی طولانی ممکن است باعث ضعف عضلات شود.
بهتر است:
- روش انجام کار اصلاح شود.
- فعالیتهای دردناک کاهش یابند.
- فشار روی آرنج بهتدریج افزایش یابد.
فیزیوتراپی
فیزیوتراپی یکی از مهمترین روشهای درمانی تنیس آلبو است.
اهداف فیزیوتراپی: کاهش درد، بهبود حرکت دست، تقویت عضلات ساعد و افزایش تحمل تاندون است.
تمرینات معمولاً شامل: تمرینات تقویتی مچ، تمرینات کششی و تمرینات مقاومتی تدریجی است.
در یک مرور سیستماتیک منتشرشده در سال ۲۰۲۴ ، پژوهشگران ۲۳ مطالعه شامل ۱۶۱۲ فرد مبتلا به درد قسمت خارجی آرنج را بررسی کردند. نتایج نشان داد که ترکیب تمرین درمانی و درمان دستی میتواند در برخی بیماران باعث کاهش درد و بهبود عملکرد شود، اگرچه میزان اثر در مطالعات مختلف متفاوت بوده است.
استفاده از بریس یا نوار حمایتی
در برخی افراد، استفاده کوتاهمدت از بریس مخصوص آرنج یا نوارهای حمایتی میتواند فشار روی تاندون را کاهش دهد. این روش معمولاً بهعنوان کمککننده استفاده میشود و جایگزین درمان اصلی نیست.
دارو برای تنیس آلبو
پزشک ممکن است برای کاهش درد کوتاهمدت، داروهای ضدالتهابی یا مسکن مناسب شرایط فرد را پیشنهاد کند.
مصرف طولانیمدت دارو بدون نظر پزشک توصیه نمیشود.
تزریق برای تنیس آلبو
برخی روشهای تزریقی مانند تزریق کورتیکواستروئید یا پلاسمای غنی از پلاکت (PRP) برای این بیماری بررسی شدهاند. شواهد علمی درباره میزان اثر این روشها متفاوت است و انتخاب آن باید با توجه به شرایط بیمار انجام شود.
جراحی برای تنیس آلبو
بیشتر افراد مبتلا به تنیس آلبو با درمانهای غیرجراحی بهبود پیدا میکنند. جراحی معمولاً زمانی بررسی میشود که:
- درد شدید و طولانیمدت وجود داشته باشد.
- درمانهای مناسب چند ماه نتیجه کافی نداشته باشند.
- آسیب قابل توجه تاندون وجود داشته باشد.
بهترین تمرینها برای تنیس آلبو
تمرین باید بهصورت تدریجی انجام شود و نباید باعث افزایش شدید درد شود.
تمرین کشش عضلات بازکننده مچ
- دست را صاف نگه دارید.
- مچ را به سمت پایین خم کنید.
- با دست دیگر فشار ملایمی وارد کنید.
- چند ثانیه نگه دارید.
تمرین تقویت مچ با وزنه سبک
- یک وزنه سبک در دست بگیرید.
- مچ را بهآرامی بالا و پایین ببرید.
- حرکت را کنترلشده انجام دهید.
تمرینات ایزومتریک
در این تمرین بدون حرکت دادن مفصل، عضله را منقبض میکنید.
این تمرینها ممکن است در مراحل اولیه برای کاهش درد مفید باشند.
چه زمانی باید برای تنیس آلبو به پزشک مراجعه کرد؟
- در شرایط زیر بهتر است ارزیابی پزشکی انجام شود:
- درد بیشتر از چند هفته ادامه دارد.
- بیحسی یا گزگز وجود دارد.
- قدرت دست کاهش پیدا کرده است.
- درد پس از ضربه شدید ایجاد شده است.
- انجام فعالیتهای روزمره دشوار شده است.
تجربه بیماران تنیس آلبو
مهدی، ۴۲ ساله: به دلیل کار زیاد با کامپیوتر، قسمت بیرونی آرنجم درد میگرفت. اول فکر کردم مشکل سادهای است، اما وقتی درد ادامه پیدا کرد به فیزیوتراپی مراجعه کردم. با تمرینهای منظم و اصلاح روش کار، درد خیلی کمتر شد.
نگار، ۳۶ ساله: بعد از شروع ورزش تنیس، هنگام گرفتن راکت درد شدیدی در آرنجم احساس میکردم. با کاهش فشار تمرین و انجام حرکات تقویتی، کمکم توانستم دوباره ورزش کنم.
کیهان، ۵۵ ساله: باز کردن وسایل و بلند کردن اجسام برایم سخت شده بود. پزشک گفت مشکل از تاندون آرنج است. با چند ماه تمرین و مراقبت، قدرت دستم بهتر شد.
سوالات متداول
1. تنیس آلبو چیست؟
تنیس آلبو نوعی آسیب تاندونی در قسمت خارجی آرنج است که باعث درد و کاهش قدرت دست میشود.
2. بهترین درمان تنیس آلبو چیست؟
در بیشتر افراد، اصلاح فعالیتها، فیزیوتراپی و تمرینات تقویتی تدریجی از روشهای اصلی درمان هستند.
3. آیا تنیس آلبو فقط برای تنیسبازان اتفاق میافتد؟
خیر. افراد زیادی که حرکات تکراری دست انجام میدهند نیز ممکن است به این بیماری مبتلا شوند.
4. تنیس آلبو چقدر طول میکشد خوب شود؟
مدت بهبود به شدت آسیب، مدت شروع علائم و رعایت برنامه درمانی بستگی دارد. بعضی افراد طی چند هفته و برخی طی چند ماه بهتر میشوند.
5. آیا تنیس آلبو نیاز به جراحی دارد؟
در بیشتر موارد خیر. جراحی فقط در شرایط خاص و پس از نتیجه نگرفتن از درمانهای مناسب بررسی میشود.
جمعبندی
تنیس آلبو یا تاندینوپاتی قسمت خارجی آرنج، یکی از مشکلات شایع تاندونهای دست است که معمولاً به دلیل فشارهای تکراری، استفاده بیش از حد از عضلات ساعد و کاهش توانایی ترمیم تاندون ایجاد میشود.
تنیس آلبو فقط مخصوص ورزشکاران نیست و بسیاری از افرادی که فعالیتهای تکراری با دست انجام میدهند نیز ممکن است دچار آن شوند.
مهمترین علائم تنیس آلبو شامل درد قسمت بیرونی آرنج، ضعف گرفتن اشیا و افزایش درد هنگام حرکت مچ دست است. در بیشتر بیماران، روشهای غیرجراحی مانند اصلاح فعالیتها، فیزیوتراپی و تمرینات تقویتی تدریجی میتوانند نقش مهمی در کاهش علائم و بهبود عملکرد داشته باشند. تشخیص درست و شروع درمان مناسب میتواند از مزمن شدن درد جلوگیری کند و به فرد کمک کند سریعتر به فعالیتهای روزمره بازگردد.